{"id":9222,"date":"2015-11-01T14:19:59","date_gmt":"2015-11-01T14:19:59","guid":{"rendered":"http:\/\/scheepswerfdevlijt.nl\/?p=9222"},"modified":"2025-02-07T15:21:14","modified_gmt":"2025-02-07T15:21:14","slug":"zeven-motorboten-voor-kpm-schepen-1936-1939","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/?p=9222","title":{"rendered":"Zeven Motorboten voor KPM-schepen, 1936 &#8211; 1939"},"content":{"rendered":"<p><strong>Motorboten voor de K.P.M.<br \/>\n<\/strong>Al eerder schreven we op deze website over de zeven stalen motorboten, soms ook barkassen genoemd, in opdracht van de Koninklijke Paketvaart Maatschappij. De schepen van deze maatschappij voeren vooral in en rond het vroegere Nederlands Indi\u00eb. Tussen het K.P.M-hoofdkantoor in het Scheepvaarthuis aan de Prins Hendrikkade in Amsterdam en\u00a0scheepswerf \u201cDe Vlijt\u201d vond\u00a0omstreeks september 1936 het eerste contact plaats.<br \/>\n<a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-792-versie-2.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-9228 size-full\" src=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-792-versie-2-1.jpeg\" alt=\"Scan 792 - versie 2\" width=\"1024\" height=\"351\" srcset=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-792-versie-2-1.jpeg 1024w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-792-versie-2-1-300x103.jpeg 300w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-792-versie-2-1-768x263.jpeg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-792-versie-2.jpeg\"><br \/>\n<\/a>De maatschappij had in 1936 drie nieuwe passagiersschepen in aanbouw waarop onder andere een stalen motorboot moest worden geplaatst. De motorboten moesten van de K.P.M. drie taken kunnen vervullen, in een brief van 11 september 1936 werd dat als volgt omschreven: \u00a0Ze dienen als communicatievaartuig voor het transport van passagiers van het op de rede\u00a0liggende schip naar de kade. De motorboot moet daarnaast meetellen voor de reddingsmiddelen van het schip. En, tot slot de boot moet ook geschikt zijn om af en toe vaartuigen te kunnen slepen.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-791.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-9232 size-full\" src=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-791-1.jpeg\" alt=\"Scan 791\" width=\"771\" height=\"1024\" srcset=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-791-1.jpeg 771w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-791-1-226x300.jpeg 226w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-791-1-768x1020.jpeg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 771px) 100vw, 771px\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Boissevain, Ruys en Tegelberg<br \/>\n<\/strong>De K.P.M. liet omstreeks 1937 drie diesel passagiersschepen bouwen op drie verschillende scheepswerven.\u00a0Bij Blohm &amp; Voss, te Hamburg, daar werd het ms. \u201cBoissevain\u201d gebouwd. De Koninklijke Maatschappij \u201cDe Schelde\u201d, te Vlissingen, waar\u00a0ms. \u201cRuys\u201d werd gebouwd en de Ned. Scheepsbouw Maatschappij, Amsterdam, daar werd ms. \u201cTegelberg\u201d gebouwd.<br \/>\nZie voor uitgebreidere informatie het hoofdstuk <em>&#8220;KPM Motorbarkassen&#8221;<\/em><\/p>\n<p><strong>Drie stalen motorboten met Kromhout motoren<br \/>\n<\/strong>Nadat ontwerper H.W. de Voogt bouwtekeningen had gemaakt werd op 1 december 1936 met de KPM het bouwcontract getekend.\u00a0De prijs voor de drie motorboten zou in totaal \u0192 22.200 bedragen. De dieselmotoren waren van het merk en type Kromhout-Gardner, 30 pk, drie cilinder viertact, type 3-LSK. Bij De Vries werd met de bouw begonnen in de week van 20 tot 26 februari 1937 door A. Wies en\u00a0S.van Gulik.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-789-versie-2.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-9229 size-full\" src=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-789-versie-2-1.jpeg\" alt=\"Scan 789 - versie 2\" width=\"1024\" height=\"472\" srcset=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-789-versie-2-1.jpeg 1024w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-789-versie-2-1-300x138.jpeg 300w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Scan-789-versie-2-1-768x354.jpeg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Het contract met Kromhout werd getekend op 28 december 1936 en op 26 mei 1937 leverde beurtschipper Pannekoek de drie motoren, genummerd 8181, 8182 en 8183 bij de werf af. De prijs van de drie motoren was in totaal \u0192 9090. Eind 1937 werden de drie motorboten\u00a0afgeleverd in Hamburg, Vlissingen en Amsterdam.<\/p>\n<p><strong>Tweede serie, 1937<br \/>\n<\/strong>De bouwopdracht hiervoor werd door de K.P.M. op 31 maart 1937 verleend terwijl de bouw van de eerste drie boten nog in volle gang was.\u00a0De prijs voor deze twee motorboten samen bedroeg \u0192 15.650,&#8211; af te leveren in Amsterdam,\u00a0v\u00f3\u00f3r 1 augustus 1937. Het contract met Kromhout voor deze twee motoren werd op 8 april 1937 gesloten, het betrof motornummers 8290 en 8291 voor de prijs van \u0192 6060 voor de beide motoren. Op 14 juli 1937 werden ze op de scheepswerf in Aalsmeer afgeleverd. Uit het Kromhoutarchief is dankzij archivaris J.A.M. Mannaert te vinden dat de boot met motornummer 8290 bestemd was voor de \u201cBoissevain\u201d en boot met motor 8291 voor het KPM-schip \u201cRuys\u201d. Deze schepen hebben dus twee motorreddingsboten (barkassen) aan boord gehad. Toen in 1947 deze KPM-schepen overgingen naar de KJCPL waren de reddingboten nog steeds aan boord.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Film-61.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-9255\" src=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/Film-61.jpg\" alt=\"Film 6\" width=\"1024\" height=\"768\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Herfst 1937, filmbeeld gemaakt tijdens de &#8216;beproeving&#8217; van een van de boten uit de eerste\u00a0serie bij de scheepswerf in Aalsmeer<\/em><\/p>\n<p><strong>Derde serie, 1937 &#8211; 1939<br \/>\n<\/strong>De bouwopdracht van de K.P.M. werd op 30 april 1937 verleend. Met Kromhout werd op\u00a011 mei 1937 het contract voor de motoren met de nummers 8320 en 8321 gesloten. De prijs was iets gestegen en bedroeg voor deze twee motoren \u01926150. Op 8 augustus 1938 werden deze motoren bij \u201cDe Vlijt\u201d in Aalsmeer afgeleverd.\u00a0De prijs voor deze twee motorboten bedroeg \u0192 15.800.<br \/>\nDe aflevering moest plaatsvinden op de scheepswerf van N.V. van der Giessen &amp; Zonen in Krimpen aan de IJssel op 1 september 1938 en op 1 december 1938.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/StraatSoenda-4.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-9237 size-full\" src=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/StraatSoenda-4-1.jpg\" alt=\"StraatSoenda-4\" width=\"1024\" height=\"598\" srcset=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/StraatSoenda-4-1.jpg 1024w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/StraatSoenda-4-1-300x175.jpg 300w, https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/StraatSoenda-4-1-768x449.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><em>m.s. STRAAT SOENDA<\/em><\/p>\n<p>De eerste motorboot uit serie III was bestemd voor het ms. \u201cStraat Soenda\u201d en werd op\u00a011 januari 1939 afgeleverd op de werf in\u00a0Krimpen aan de IJssel. De proefvaart van de \u201cStraat Soenda\u201d vond plaats in februari 1939.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/wwwopac.ashx-versie-2.jpeg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-9236\" src=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/wwwopac.ashx-versie-2.jpeg\" alt=\"wwwopac.ashx - versie 2\" width=\"733\" height=\"461\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em>Sloependek van de &#8220;Straat Soenda&#8217; met de motorreddingsboot. De grijplijnen werden bij deze serie voorzien van houten drijfblokjes, dit\u00a0in verband met veiligheidseisen van Hongkong.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">Bij \u201cDe Vlijt\u201d in Aalsmeer werd op dinsdag 21 maart 1939 het tweede schip van serie III, als laatste van de zeven, te water gelaten.\u00a0De proefvaart op de Westeinderplassen vond een dag later plaats, op woensdag 22 maart.\u00a0Op dinsdag 28 maart 1939 werd deze motorboot bij de scheepswerf van Van der Giessen &amp; Zoon afgeleverd.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><a href=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/StraatMalakka-4.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-9238\" src=\"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/wp-content\/uploads\/2015\/11\/StraatMalakka-4.jpg\" alt=\"StraatMalakka-4\" width=\"1024\" height=\"644\" \/><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">ms. &#8220;STRAAT MALAKKA&#8221;<br \/>\nDeze laatste motorreddingboot was bestemd voor het ms. \u201cStraat Malakka\u201d, waarmee in mei 1939 werd proefgevaren.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\"><strong>Slot<br \/>\n<\/strong>Uit een overzicht van de Kromhout-fabriek blijkt dat verschillende van de zeven motorboten die op De Vlijt waren gebouwd, de oorlog hadden overleefd.<\/p>\n<p style=\"text-align: left;\">\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zeven stalen motorreddingboten, bestemd voor de KPM en uitgerust met Kromhout motoren werden gebouwd tussen 1937 en 1939.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":9254,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-9222","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-speciaal-vaartuigen"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9222","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=9222"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9222\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11928,"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/9222\/revisions\/11928"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/9254"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=9222"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=9222"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.scheepswerfdevlijt.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=9222"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}